Steden, klaslokalen en cultuurshock: twee Built Environment-studenten over lesgeven in China

Wie zijn jullie?

Marijn: 'Ik zit in de Nederlandstalige track met Urban Design als specialisatie. Wat me er zo in aantrekt is het ontwerpaspect: nadenken over hoe een stad eruit kan zien voor de volgende generatie.'

Marcos: 'Ik zit in de internationale track. Ik heb voor Urban Planning gekozen omdat ik altijd al geïnteresseerd was in politiek en ontwikkelingsbeleid. De vraag hoe steden bewust worden gevormd, blijft me fascineren.'

Hoe hoorden jullie over deze reis?

Marcos: 'We kregen een mail die naar alle derdejaars was gestuurd, met de vraag of iemand interesse had om mee te gaan naar Anyang. Je moest een kort formulier invullen en een motivatiebrief schrijven. Er waren vier plekken voor studenten uit de internationale track en vier voor de Nederlandstalige track.'

Marijn: 'Voor mij lag de link met mijn LAB-project voor de hand, dat ging over steden van de toekomst. Ik dacht veel na over hoe Nederlandse steden er over tientallen jaren uit zouden kunnen zien, en veel mensen zeggen dat bepaalde grote Aziatische steden die toekomst al vertegenwoordigen. In combinatie met de kans om te werken met studenten uit een compleet andere cultuur was dat genoeg reden om me aan te melden.'

Marcos: 'Ik was nog nooit buiten West-Europa geweest. Mijn wereld was in dat opzicht vrij klein. De Chinese cultuur en taal hebben me altijd geboeid, dus dit voelde als een kans die je niet mag laten schieten.'

Hoe zag een doorsnee dag eruit?

Marcos: 'We begonnen elke ochtend om acht uur met Photoshop-sessies, tot twaalf uur. Daarin hielpen we tweedejaars AIT-studenten met digitale tekenprogramma's. 's Middags, van half drie tot half zeven, draaiden we sessies rondom het M4H-gebied: een voormalig havengebied in Rotterdam dat herontwikkeld moest worden. Een compacte versie van de lab-projecten die wij bij BUas kennen.'

Marijn: 'Onze rol was vooral om rond te lopen, contact te maken met de studenten en waar nodig te helpen. Ze noemen deze periode "foreign teacher week". Wat die studenten in twee weken produceerden, was ronduit indrukwekkend.'

Waren er verschillen in de manier waarop onderwijs wordt gegeven?

Marcos: 'De aanpak is vrij traditioneel en docent-gestuurd. Wat me opviel was het intensieve telefoongebruik. Een student legde me uit dat door de krimpende bevolking de baankansen afnemen, wat bij sommige studenten tot motivatieproblemen leidt. Dat was een nuchter perspectief om rechtstreeks te horen.'

Marijn: 'De telefoons vielen inderdaad op, maar zelfs studenten die afgeleid leken, hadden alles meegekregen. Het grootste verschil zat hem voor mij in de benadering van het ontwerpopgave. Waar wij denken in gemengd gebruik en gelaagde wijken, neigden zij sterk naar strikte zonering. Toen we het hadden over verschillende functies binnen één gebouw, leek dat voor sommigen nieuw. Het laat zien hoe sterk cultuur je blik op het gebruik en de indeling van ruimtes bepaalt.'

Was er ook tijd om de stad zelf te ontdekken?

Marijn: 'Elke dag hadden we een pauze van tweeënhalf uur. Daarin liepen we door de oude binnenstad of verkenden we de campus. Op een gegeven moment kwamen we een groep oudere mensen tegen die buiten aan het dansen waren op muziek. We deden gewoon mee. Zulke spontane momenten die blijven bij.'

Marcos: 'De campus was enorm: twee atletiekbanen, basketbal- en tennisbanen, heel veel kantines. Na een gesprek in de kantine eindigden we op de tennisbaan met een AIT-student. En op een van de laatste dagen reed een student me rond op zijn elektrische scooter, waarna we samen gingen eten. Heel pittig, maar erg lekker.'

Wat was jullie grootste cultuurshock buiten de universiteit?

Marcos: 'De toiletten. Hurktoiletten, soms zonder slot op de deur. Al staat sanitaire verbetering wel op de agenda van China's nieuwste vijfjarenplan, dus wie weet.'

Marijn: 'Voor mij was het de non-verbale communicatie. In Zuid-Europa kom je met gebaren en een duim omhoog een heel eind als woorden tekortschieten. In China werkt dat simpelweg niet op dezelfde manier. Je ontwikkelt je eigen systeem van klanken en signalen met de studenten, maar het vraagt een andere manier van communiceren.'

Wat willen jullie meegeven aan toekomstige studenten die deze kans krijgen?

Marijn: 'De docenten zeiden van tevoren dat ze ons niet konden voorbereiden op wat we zouden gaan zien en ervaren. Wij dachten: zeg gewoon wat we kunnen verwachten. Aan het einde van de trip begreep ik precies wat ze bedoelden. Je kunt je er simpelweg niet op voorbereiden. Je moet meebewegen en open blijven.'

Marcos: 'Wees écht open. Eet wat er op tafel komt, kijk hoe de stad werkt. Verzet je niet tegen het onbekende, want precies daar gebeuren de meest interessante dingen.'